W Polsce nie istnieje jedna oficjalna średnia kwota spadku, ale dane NBP, GUS i Eurostatu pozwalają oszacować, ile typowo dziedziczą Polacy. Przeciętny majątek netto gospodarstwa domowego wynosi około 257 tysięcy zł, a największym jego składnikiem jest mieszkanie.
W skrócie
W Polsce nie ma oficjalnej średniej kwoty spadku, ale przeciętny majątek netto gospodarstwa domowego to około 257 tysięcy zł, a mediana wartości mieszkania około 282,6 tysiąca zł. Typowy spadek to przede wszystkim nieruchomość, bo mediana aktywów finansowych wynosi tylko około 15,3 tysiąca zł. Średnia jest myląca: najbogatsze 10 procent gospodarstw ma około 41 procent całego majątku. Spadek do 36 120 zł dla najbliższej rodziny jest wolny od podatku.
Ta średnia jest jednak myląca: kilka bardzo dużych majątków podnosi ją w górę, podczas gdy typowy spadek jest znacznie skromniejszy. Stan na 2026 rok.
- Przeciętny majątek netto gospodarstwa domowego to około 257 tysięcy zł.
- Mediana wartości głównego mieszkania to około 282,6 tysiąca zł.
- Najbogatsze 10 procent gospodarstw posiada około 41 procent majątku.
- Spadek do 36 120 zł dla najbliższej rodziny jest wolny od podatku.
Ile wynosi typowy spadek w Polsce
1. Przeciętny majątek netto gospodarstwa to około 257 tysięcy zł
Według Badania Zasobności Gospodarstw Domowych NBP przeciętny majątek netto polskiego gospodarstwa domowego wynosi około 257 do 264 tysięcy zł. To właśnie ten majątek, gromadzony przez cale życie, staje się z czasem spadkiem.1
2. Mediana wartości mieszkania to około 282,6 tysiąca zł
Mediana wartości głównego miejsca zamieszkania wynosi około 282,6 tysiąca zł, co czyni mieszkanie najważniejszym składnikiem majątku większości rodzin. W praktyce więc typowy spadek to przede wszystkim nieruchomość.2
3. Średnia jest wyższa niż typowy spadek
Ponieważ kilka bardzo dużych majątków zawyża średnia, mediana lepiej oddaje, ile dziedziczy przeciętna rodzina. Typowy spadek jest skromniejszy, niż sugeruje sama wartość średnia.3
4. Najbogatsze 10 procent gospodarstw ma około 41 procent majątku
Majątek w Polsce jest silnie skoncentrowany: najbogatsze 10 procent gospodarstw domowych posiada około 41 procent całego majątku netto, a najuboższe 20 procent zaledwie około 1 procent. Dlatego największe spadki trafiają do i tak zamożnych rodzin.4
Spadek w danych liczbowych
Poniższa tabela zestawia kluczowe wartości majątkowe, które składają się na typowy polski spadek.
| Skladnik majątku | Wartość (mediana lub średnia) |
|---|---|
| Główne mieszkanie (mediana) | około 282,6 tys. zł |
| Inne nieruchomości (mediana) | około 150,0 tys. zł |
| Majątek z działalności (mediana) | około 219,7 tys. zł |
| Aktywa finansowe (mediana) | około 15,3 tys. zł |
| Przeciętny majątek netto gospodarstwa | około 257 tys. zł |
5. Aktywa finansowe to niewielki składnik majątku
Mediana aktywów finansowych gospodarstwa domowego wynosi tylko około 15,3 tysiąca zł. To pokazuje, że majątek Polaków opiera się głównie na nieruchomościach, a nie na oszczędnościach czy inwestycjach.5
6. Polskie gospodarstwa są średnio zamożne na tle strefy euro
Przeciętny majątek netto polskiego gospodarstwa, około 61,7 tysiąca euro, stanowi około 56 procent mediany majątku gospodarstwa w strefie euro (około 109,2 tysiąca euro). Polacy należą więc do umiarkowanie zamożnych w europejskim porównaniu.6
Podatek od spadku
7. Spadek do 36 120 zł dla najbliższej rodziny jest wolny od podatku
Dla osób z I grupy podatkowej (małżonek, zstępni, rodzice) opodatkowaniu nie podlega spadek o wartości do 36 120 zł. Najbliższa rodzina może też skorzystać z pełnego zwolnienia po terminowym zgłoszeniu nabycia.7
8. Wpływy gmin z podatku od spadków rosną
W 2022 roku gminy uzyskały z podatku od spadków i darowizn około 540 milionow zł, wobec około 297,7 miliona zł w 2018 roku. To wciąż mniej niż 0,5 procent dochodów własnych gmin, co pokazuje, że większość spadków w rodzinie jest zwolniona.8
Dlaczego średnia nie mówi wszystkiego
9. Mieszkanie podnosi wartość dziedziczonego majątku
Wzrost cen nieruchomości w Polsce sprawił, że wartość dziedziczonych mieszkań rośnie z pokolenia na pokolenie. Dla wielu rodzin spadek to przede wszystkim mieszkanie po rodzicach, którego wartość znacznie przewyższa oszczędności.9
10. Bez testamentu dzieli się majątek według ustawy
To, ile faktycznie otrzyma każdy spadkobierca, zależy od tego, czy zmarły zostawił testament. Bez niego majątek dzieli się według dziedziczenia ustawowego. Najbliższych chroni zachowek.10
Najczęściej zadawane pytania
Ile średnio dziedziczy się w Polsce?
Nie ma oficjalnej średniej kwoty spadku, ale przeciętny majątek netto gospodarstwa domowego to około 257 tysięcy zł, a mediana wartości mieszkania około 282,6 tysiąca zł. Typowy spadek to głównie nieruchomość.
Czy od spadku trzeba zapłacić podatek?
Najbliższa rodzina (I grupa) jest zwolniona po terminowym zgłoszeniu, a spadek do 36 120 zł jest wolny od podatku. Dalsze grupy podatkowe płacą podatek według skali.
Co najczęściej dziedziczy się w Polsce?
Najważniejszym składnikiem majątku, a więc i spadku, jest mieszkanie. Aktywa finansowe stanowią zwykle niewielka część majątku gospodarstwa domowego.
Dlaczego mediana lepiej opisuje typowy spadek niż średnia?
Bo kilka bardzo dużych majątków zawyża średnią. Mediana wartości mieszkania (około 282,6 tysiąca zł) lepiej oddaje, ile dziedziczy przeciętna rodzina, dla której spadek to przede wszystkim nieruchomość.
Kto zgromadził majątek, powinien też zdecydować o jego podziale. Testament pozwala wskazać, kto dziedziczy, i unikać sporów. Aby zacząć, możesz skorzystać z naszego generatora testamentu albo przeczytać artykuły Statystyki testamentów, Średni majątek Polaków oraz Jak napisać testament.
Źródła
- 1NBP (nbp.pl)
- 2NBP (nbp.pl)
- 3NBP (nbp.pl)
- 4NBP (nbp.pl)
- 5NBP (nbp.pl)
- 6NBP / Bankier (bankier.pl)
- 7Prawo.pl (prawo.pl)
- 8Demagog / Ministerstwo Finansów (demagog.org.pl)
- 9GUS (stat.gov.pl)
- 10Kodeks cywilny (ISAP) (isap.sejm.gov.pl)